ÖNDER ARTUK’UN ARKASINDA SIRTI HANÇERLİ BIRAKTIKLARI
Afyonkarahisar Ticaret ve Sanayi Odası (ATSO) başkan adayı olan Mahmut Önder Artuk’un kendi yayımladığı özgeçmiş üzerinden bir yazı yazmaya karar verdiğimde bazı dostlarımızı aradım. Daha doğrusu ortak dostlarımızı…
Bugün sadece kendi özgeçmişi üzerinden ilerleyeceğiz. Başka bir şeye gerek yok. Çünkü bazen insanın kendi anlattıkları, başkalarının anlatacaklarından çok daha fazlasını ortaya koyar.
M. Önder Artuk, 1983 yılında dünyaya geldi. Babası Hüseyin Artuk, Afyon Şeker Fabrikası’ndan emekli.
Baba Hüseyin Artuk, Niğdeli, aşırı derecede solcu bir baba. Sadece kendisi değil, ailesinin tamamı da bu çizgide. O bakımdan oğluna muhtemelen aile büyüklerinden birinin adı olan Mahmut ismini veriyor. Ancak içindeki solculuk damarı, bir başka isim daha verilmesine neden oluyor: Önder.
Niğdeli Hüseyin Artuk, Afyonkarahisar Şeker Fabrikası’nda işçi olarak çalışmış, daha sonra işçi emeklisi olmuş bir baba.
İlkokul eğitimini Afyonkarahisar Atatürk İlköğretim Okulu’nda, ortaöğretimini Şemsettin Karahisari Ortaokulu’nda tamamladı. Lise eğitimini Afyon Lisesi’nde bitiren Artuk, ardından Bursa Uludağ Üniversitesi Fizik Bölümü’nden mezun oldu.
Önder Artuk, üniversiteden mezun olup Afyonkarahisar’a döndükten sonra, kendi ifadesine göre 2007 yılında ilk büyük yatırımını yapıyor ve Batı Dershanesi’ni kuruyor.
Aslında burada bir ayrıntı var. Batı Dershanesi zaten kurulmuş bir kurum. Artuk, kendi röportajlarından birinde ne diyor?
“Stajyer olarak başladığım dershaneyi aldım.”
Şimdi insan ister istemez soruyor: İşçi emeklisi bir babanın, üniversiteden yeni mezun olmuş, henüz stajyer olarak çalışan oğlu Önder Artuk, kurulu bir dershaneyi nasıl alıyor?
Anlatılanlara göre, Batı Dershanesi’nin içine adeta bir Truva atı gibi giriyor. Zaman ilerledikçe bizim Önder Artuk palazlanmaya başlıyor. Önce ortak oluyor, ardından ortakları birer birer devre dışına çıkıyor. Ortaklarının sırtına basarak yükseliyor, işi bitince onları oyun dışına itiyor.
Sonunda Batı Dershanesi kendisine ve kendisine sadık bir iki kişiye kalıyor.
Önder Artuk’un bugünlere gelirken üzerine basarak yükseldiği öğretmenlerle de görüştüm.
M. Önder Artuk, 2011 yılında Pınar Artuk ile evlendi.
N. İşin ilginç yanı aslında tam da burada başlıyor.
Önder Artuk ve arkadaşlarının kurduğu Batı Dershanesi, Palalı Apartmanı’nda faaliyet gösteriyor. Önder Artuk, 2011 yılında Palalı ailesinin kızıyla evlendikten sonra adeta sihirli bir el tarafından sürekli yukarı doğru itilmeye başlıyor.
Bizim işçi emeklisi babanın dershaneci oğlu, Palalı ailesine kapağı attıktan sonra önüne çıkan fırsatları değerlendirmeye başlıyor.
Özellikle Palalı ailesinin büyüğünün eğitime olan zaafı, çocuklara burs vermesi ve yardım faaliyetleri Artuk’un dikkatini çekiyor.
Dershaneci Önder Artuk, Palalı ailesinin kızıyla evlendikten üç yıl sonra, Palalı ailesinin adıyla anılan Özel AOSB Rahmiye Sare Palalı Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi kuruluyor.
Okulun ilk yıllarında Palalı ailesi öğrencilere burs veriyor, kıyafet desteği sağlıyor, öğrencileri üniversite gezilerine götürüyor. Mezuniyet törenleri düzenleniyor.
İlk beş yıl okul gerçekten farklı, coşkulu ve başarılı bir eğitim kurumu olarak öne çıkıyor. Öğretmenleri şehrin en popüler ve başarılı isimlerinden oluşuyor. Öğretmenlerin ve çalışanların hakları da tam olarak ödeniyor.
Ancak beş yılın sonunda Önder Artuk’un yönetimi devralmasıyla birlikte işler değişmeye başlıyor.
Önce başarılı ve yüksek maaşlı öğretmenlerin işine son veriliyor. Yerlerine daha düşük maaşlarla çalıştırılabilecek, atanamayan öğretmenler tercih edilmeye başlanıyor. Fazla mesailerin karşılığı ise hak edildiği gibi ödenmiyor.
Özellikle Önder Artuk ile İsmail Palalı'nın yönetim anlayışıyla okulun bir eğitim kurumu olmaktan çıkarılıp adeta bir kârhaneye, başka bir ifadeyle ticarethaneye dönüştürüldüğü yönünde eleştiriler ve iddialar var.
Hatta okulda yapılan bir toplantıda, “Burası ticarethane, burs yeri değil” diye çıkışıldığı anlatılıyor.
Palalı Apartmanı, Palalıların kızı ve Palalı Okulu…
Birbirini takip eden bu sürecin hikâyesi gerçekten dikkat çekici.
Peki bu şirketler nasıl ortaya çıktı? Hangi ihtiyaçtan doğdu? Hangi iş ilişkileriyle büyüdü?
Biraz da bunlara bakalım.
Afyonkarahisar’ın en köklü gazetelerinden biri olan Türkeli Gazetesi, 75 yıllık ulu bir çınar gibi.
Ancak bu 75 yıllık gazete, Önder Artuk’a geçtikten sonra haftalık gazete hâline geldi.
Bir başka ayrıntı daha var.
27 Temmuz 2016 tarihinde, Fetullahçı Terör Örgütü'yle bağlantılı olduğu belirtilen 3 haber ajansı, 16 televizyon, 23 radyo, 45 gazete, 15 dergi, 29 yayınevi ve dağıtım kanalı kapatıldı.
Kapatılan gazetelerden biri de Önder Artuk’un Hakkı Özsoy’dan devraldığı Türkeli Gazetesi’ydi.
Önder Artuk, Türkeli Gazetesi’ni satın aldıktan sonra Afyonkarahisar’da daha görünür olmaya başladı. O güne kadar kendisini daha çok dershanecilik çevresinin tanıdığı sıradan bir isimdi.
ARTUK AVIATION
Eklemeli imalat teknolojisiyle üretim yapan Artuk Aviation; uçak, havacılık, savunma ve medikal sektörlerine yönelik üretim gerçekleştiriyor.
Bu konuyu başka bir yazıda daha detaylı ele alacağım. Şimdilik pas geçiyorum.
Bir önceki ATSO seçimlerinde Önder Artuk’un eksik olduğu ve kaybettiği alanlardan biri akaryakıt sektörüydü. Bir diğeri de restoran işiydi.
Bu açığı kapatmak için Ankara yolu üzerinde bir benzinlik, yanına da yeme içme zinciri niteliğinde bir restoran kurdu.
ATSO seçimlerinde lazım olur diye…
Benzinlik konusunda bazı iddialar var. Ancak o benim değil, Maliye’nin konusu.
BATI TUR
İldeki büyük okullara ve firmalara taşımacılık hizmeti sunan Batı Tur, günlük yaklaşık 2 bin 500 kişinin ulaşım faaliyetlerini yürütüyor.
Bakın, işte burası çok önemli!
Önder Artuk, Batı Tur’u nasıl kurdu?
O zamana kadar Özel AOSB Rahmiye Sare Palalı Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi’nin öğrencilerini Yalçın Tur taşıyordu. Yalçın Tur’un 18 aracı, Önder Artuk’un bütün taşımacılık işlerini yapıyordu.
Peki nasıl yapıyordu? Bileniniz var mı?
Ben de Yalçın Alıcı’yı aradım. Kendisine bir soru sordum. Sorduğuma, soracağıma pişman oldum. Bir saat boyunca öyle şeyler anlattı ki aklım, hafızam almadı.
Yalçın Alıcı, “Benim 18 arabamın icraya düşmesine neden oldu” diyerek başladı anlatmaya.
İddiasına göre, taşıdıkları öğrencilerin servis ücretlerinin yarısını Önder Artuk kendisinden alıyordu.
Örneğin “Bir öğrenciyi 20 bine mi taşıyoruz, doğrudan 10 binini her ay benden alıyordu. Vergi yok, yol yok, algı yok” diye iddia ediyor.
Yalçın Alıcı’nın anlattıklarına göre, tam beş yıl boyunca Yalçın Tur’un kazancının yarısı, öğrencilerin servis ücretlerinden Önder Artuk’a aktarılıyordu.
Bunlar benim iddialarım değil. Beş yıl boyunca Önder Artuk’un taşımacılık işlerini yapan Yalçın Tur’un sahibi Yalçın Alıcı’nın anlattıkları.
Sonrasında ise iddiaya göre bir gece Yalçın Alıcı’nın 18 şoförüyle görüşülerek ertesi sabah kontak kapatmaları sağlandı.
Ve o sabah, Yalçın Tur’un taşıma hizmeti verdiği bütün firmalar, Batı Tur adıyla kurulan Önder Artuk’un şirketine geçti.
Yalçın Tur ise iflas eden, 18 aracını icraya kaptıran bir şirket hâline geldi.
İşte Önder Artuk’un bir basamak daha yükseldiği, taşımacılık işini öğrendikten sonra kendi şirketi Batı Tur’u kurduğu sürecin hikâyesi böyle.
Elbette bunlar Yalçın Alıcı’nın iddiaları. Cevap hakkı ve açıklama hakkı kendisine de, adı geçen herkese de ait.
BATI CATERING (YEMEK)
Günlük 5 bin kişilik üretim kapasitesine sahip olan firma, ulusal ve uluslararası hijyen ve üretim sertifikalarına sahip olarak hizmet veriyor.
Yukarıdaki bilgilerin tamamı yine Önder Artuk’un kendi özgeçmişinden.
Dikkat ettiniz mi? Önce dershanecilik, ardından okul…
Okula ne lazım? Taşıma. Taşıma şirketi kuruluyor.
Okula başka ne lazım? Yemek. Yemek şirketi kuruluyor.
Yemek ve taşımacılık için ne lazım? Akaryakıt. Benzinlik kuruluyor.
Bunlara ilave olarak bir de sigorta şirketi kuruluyor.
Yani şirketlerin önemli bir bölümü okul ve dershane merkezli bir iş ağı içerisinde büyüyor.
Peki yemek sektörüne nasıl giriliyor?
Yine ortak dostlarımızdan birini aradım. Bana, “Murat Bilgici ile görüş” dediler.
Murat Bilgici, AK Parti Afyonkarahisar Yönetim Kurulu üyesi olan isim. Özlemin Yemek…
Aradım. “Patron, ne haber? Önder Artuk’la birlikte çalışmışsınız?” dedim.
Anlattıkları da en az taşımacılık sektörüyle ilgili iddialar kadar dikkat çekiciydi.
İddiasına göre başlangıçta Önder Artuk, “Seninle şöyle büyüyeceğiz, böyle işler yapacağız” diyerek neredeyse ortak gibi hareket ediyor.
Ortak gibi derken, gelire ortaklık söz konusu. Tıpkı Yalçın Tur örneğinde olduğu gibi…
Murat Bilgici’nin anlatımına göre yemek parasının yarısı Önder Artuk’a gidiyor.
Suya sabuna dokunmadan, havadan para kazanmanın yolunu bulan Önder Artuk, banka faiziyle yeni yatırımlar yapmaya devam ediyor.
Bu arada Murat Bilgici’den öğrendiği yemek sektörüne girerek, Murat Bilgici’nin elindeki işleri almayı da başarıyor.
Bir kez daha birlikte iş yaptığı yol arkadaşının sırtına basarak yükseliyor. Önce işi öğreniyor, ardından müşterilerini ve işlerini alarak bir basamak daha yukarı çıkıyor.
Bütün bunları ben anlatmıyorum. Önder Artuk’un kendi yayımladığı özgeçmişinde yazanları okuyorum. Aralara da yıllar içinde edindiğim bilgileri, görüştüğüm insanların anlattıklarını ve ortaya koydukları iddiaları ekliyorum.
Şimdi bir kez daha başa dönelim.
Dershanecilikle başlayan bir süreç… Ardından okul…
Okulun öğrenci taşımacılığı…Taşımacılık şirketi…
Okulun yemek ihtiyacı… Yemek şirketi…
Akaryakıt…Restoran… Medya…İnşaat…Sanayi…
Her yeni yatırım, bir öncekinin etrafında oluşan ihtiyaçlarla bağlantılı Önder Artuk işi ve geliri başkasıyla paylaşmayı sevmiyor. Önce birlikte başlıyorlar sonra işi sistemi öğrenip kendi yapmaya başlıyor. Başlarken de öncekilerin emekleri, zararları, batmaları hiç umurunda değil.
Bu arada kendi dayısından aldığı yüklü miktardaki emanet parayı da vermediği söylentileri kulağıma geliyor ama yok artık o kadar da yapmaz diyesim geliyor ama yine de emin olamıyorum
İşte böyle bir adam Afyonkarahisar Ticaret ve Sanayi Odası başkan adayı. Hayırlı olsun Afyonkarahisar.